روش محاسبه صورتحساب آب بها

دانستن نکات زير به منظور محاسبه آب بها و آبونمان مشترکين آب بها و آبونمان مشترکين آب و فاضلاب الزامی می باشد.
1- طول دوره: منظور تعداد روزهای بين تاريخ قرائت فعل و قبل مشترک است که در حالت عادی برابر 60 روز (در شش ماه اول سال 62) روز میباشد.
2- کل مصرف: عددی است که از تفاضل کنتور قبل و فعل مشترک بدست می آيد و بيانگر مقدار آب مصرفی مشترک در کل دوره صورتحساب می باشد.
3- مصرف متوسط روز: منظور متوسط مصرف مشترک در يک روز است و به روش زير محاسبه می شود.
طول دوره/ کل مصرف

4- مصرف متوسط ماه: منظور متوسط مصرف مشترک در 30 روز است که اساس پيدا کردن نرخ آب بها بوده و به روش زير محاسبه می شود.
30* مصرف متوسط روز

5- ضرايب آب بها: اين ضرايب شامل مواردی هستند که به استناد قوانين می بايست به نرخ واحد آب اضافه گردند و در حال حاضر اين موارد را شامل می شوند.
5-1- عوارض فضای سبز شهرداری ها: 3% آب بها می باشد و بايد به شهرداری ها پرداخت گردد.
5-2- تبصره دو: 10% می باشد و در شهرهای دارای طرح فاضلاب از مشترکينی که از بودجه عمومی دولت استفاده نمی کنند تا زمان وصل انشعاب فاضلاب اخذ می گردد تا صرف توسعه طرح های فاضلاب گردد.
5-3- تبصره سه: 20% نرخ آب بها و 15% نرخ آبونمان می باشد و از مشترکينی که از بودجه عمومی دولت استفاده نمی کنند اخذ می گردد تا صرف توسعه و اصلاح شبکه های آب گردد.
6- ضريب فصلی : نرخ آب بهای برخی مشترکين غير خانگی از اول خرداد ماه لغايت سی و يکم شهريور ماه 20% اضافه می گردد.
7- جريمه مازاد الگوی مصرف: مشترکين خانگی که بيشتر از الگوی مصرف تعيين شده در 30 روز مصرف نمايند بايستی برای مصارف اضافه بهای بيشتری بپردازند که به نحو زير می باشد.
سال 81 يک برابر
سال 82 يک و نيم برابر
سال 83 دو برابر
8- تعدا خانوار: جهت مشترکينی که بيش از يک خانوار در يک منزل سکونت دارند جهت محاسبه جريمه الگوی مصرف به کار می رود. به اين ترتيب که الگوی مصرف مشترک دو خانوار در 6، 1 و از سه خانوار به بالا در 9، 1 ضرب می شود
جهت محاسبه آب بهای مشترکين ابتدا بايستی طول دوره و سپس مصرف متوسط 30 روز را محاسبه کرد تا نرخ واحد آب به دست آيد بعد آنرا در کل مصرف ضرب نموده و در آخر ضرايب را اضافه می کنيم و جهت محاسبه آبونمان نيز بايد نرخ آن را (بسته به نوع کاربری و قطر انشعاب ) برای يک روز محاسبه و در طول دوره ضرب نمود.

نرخ خدمات دفع فاضلاب مشترکين به شرح زير است:
مشترک خانگی 70% آب بها
مشترک عمومی و اداری 90% آب بها
مشترک تجاری 100% آب بها
نرخ آبونمان فاضلاب برابر نرخ آبونمان آب می باشد
لازم به ذکر است که محاسبه آب بها مشترکين به کاربری انشعاب بستگی داشته و از اين نظر به دو بخش خانگی و غير خانگی تقسيم می شود که با ذکر مثال هر کدام شرح داده خواهد شد.

مثال 1- آب بها، آبونمان آب، فاضلاب بها، آبونمان فاضلاب و ضرايب قانونی يک مشترک تجاری با قطر انشعاب 2/1 و مصرف 61 متر مکعب از تاريخ 20/12/80 لغايت 20/4/81 که در شهری با طرح فاضلاب ساکن است را حساب کنيد.

ابتدا طول دوره را بر حسب روز بدست می آوريم
اسفند 80 9 روز
فروردين 81 31 روز
ارديبهشت 81 31 روز
خرداد 81 31 روز
تير 81 20 روز
جمع 122 روز

صورتحساب فوق شامل 3 بخش تعرفه ای می گردد
9 روز در اسفند 80 که با تعرفه تجاری سال 80 محاسبه می شود.
62 روز در فروردين و ارديبهشت 81 که با تعرفه تجاری سال 81 محاسبه می شود
51 روز در خرداد و تير 81 که با تعرفه تجاری سال 81 با ضريب فصلی محاسبه می شود

مصرف متوسط روز را نيز به دست می آوريم تا سهم متوسط مصرف هر بخش دوره مشخص گردد.
متر مکعب در روز 5، 0 = 122/61

مصرف متوسط ماه را نيز به منظور پيدا کردن نرخ واحد آب بها بدست می آوريم.
متر مکعب در ماه 15= 30*0،5

با دانستن اينکه نرخ آب بهای تجاری در سال 80 برای کليه مصارف برابر 83، 870 ريال و آبونمان 4608 ريال و در سال 81 نرخ آب بهای تجاری برای زير 20 متر مکعب مصرف در 30 روز 958 ريال و بالای 20 متر مکعب مصرف در 30 روز 976 ريال و آبونمان 5070 ريال بوده (به علت اينکه مصرف متوسط ماه 15 متر مکعب می باشد نرخ 958 ريال در سال 81 ملاک است) می توان به راحتی موارد خواسته شده را حساب کرد

سهم مصرف بخش اول تعرفه 4،5 = 0،5 *9
سهم مصرف بخش دوم تعرفه 31= 0،5 *62
سهم مصرف بخش سوم تعرفه (جهت محاسبه ضريب فصلی) 25،5 = 0،5 *51

آب بها سال 80 (ريال) 735، 3918 = 83، 870 * 4،5
آب بها سال 81 (ريال) 54127= 958 * (25،5+ 31)
جمع آب بهای خالص (ريال) 58046= 3919 + 54127

عوارض فضای سبز شهرداری (ريال) 1741،38 = 0،03 * 58046
تبصره سه (ريال) 11609،2 = 0،2 + 58046
ضريب فصلی (ريال) 4311 = 0،2* 958* 22،5
جمع ضرايب (ريال) 17661،58= 4311+ 11609،2+1741،38
فاضلاب بها (ريال) 58046= 1* 58046

چون اشعاب مشترک وصل است نيازی به محاسبه تبصره دو نمی باشد اما نحوه محاسبه آن به شکل زير می باشد
تبصره دو (ريال) 5804،6= 0،1 * 58046
برای محاسبه آبونمان به شکل زير عمل می کنيم
نرخ روزانه آبونمان در سال 80 (ريال) 153،6=30/4608
نرخ روزانه آبونمان در سال 81 (ريال) 169=30/5070
نرخ آبونمان در سال 80 (ريال) 1382،4=153،6 * 9
نرخ آبونمان در سال 81 (ريال) 19097=169 * 113
جمع آبونمان (ريال) 20479،4= 1382،4+1997
تبصره سه آبونمان (ريال) 3071،91=0،15 * 20479،4
آبونمان فاضلاب (ريال) 20479=1* 20479


همانگونه که مشاهده شد در صورتيکه دوره صورتحساب مشترک شامل چند تعرفه گردد بايد هر بخش جداگانه محاسبه گردد.

محاسبه قبوض خانگی از فرمول های خاصی پيروی می کند که با افزايش مصرف قيمت نيز افزايش می يابد. در اين حالت کم يا زياد شدن يک متر مکعب مصرف يا يک روز دوره اثر مشخصی در جمع صورتحساب می گذارد.


مثال 2- مشترکی دارای انشعاب خانگی 2/1 اينچ در شهری با الگوی مصرف 18 متر مکعب (در 30 روز) زندگی می کند و شهر دارای طرح فاضلاب است اما مشترک اشتراک فاضلاب ندارد. اقلامی را که بايد در صورتحساب وی از تاريخ 1/7/81 لغايت 1/9/81 با مصرف 24 متر مکعب منظور گردد محاسبه نماييد.

طول دوره 60 روز است و شامل يک تعرفه می گردد
مصرف متوسط روز 0،4=60/24
مصرف متوسط در 30 روز 12=30 * 0،4
با توجه به مصرف متوسط 30روز (12 متر مکعب ) و مراجعه به فرمولها مشخص می گردد که بايد از رديف دوم تعرفه که دارای نرخ ثابت 174 ريال است استفاده گردد
آب بهای خالص( ريال) 4176=174* 24
عوارض فضای سبز شهرداری (ريال) 125،28= 0،03 * 4176
تبصره دو (ريال) 417،6= 0،1 * 4176
تبصره سه آب بها (ريال) 835،2=0،2 * 4176
جمع ضرايب آب بها 1378،08= 125،28+417،6+835،2


به علت اينکه مصرف متوسط 30 روز مشترک کمتر از الگوی مصرف می باشد جريمه الگو شامل وی نمی گردد.
آبونمان 2/1 اينچ مسکونی در سال 81 برابر 2066 ريال می باشد لذا آبونمان اين صورتحساب به شکل زير حساب می شود.
آبونمان (ريال) 4132=60* (2066/30)
تبصره سه آبونمان (ريال) 619،8=0،15 * 4132